Kryteria Diagnostyczne wg. dr. Alana Zametkin

Według pana dr. Alana Zametkin, ADHD to przewlekłe zaburzenie charakteryzujące się co najmniej piętnastoma z niżej wymienionych zachowań:

1. Poczucie braku osiągnięć,
to emocja, w której ludzie czują się niezadowoleni z własnych dokonań lub mają wrażenie, że nie spełniają swoich oczekiwań, często porównując się z innymi. To może prowadzić do frustracji, obniżonego poczucia własnej wartości i stresu. Źródła tego zjawiska mogą być różne, ale ważne jest budowanie zdrowego poczucia własnej wartości i uznawanie, że każdy ma swoje tempo rozwoju.

2. Trudności z organizacją,
to sytuacja, w której osoba ma problemy z planowaniem, zarządzaniem czasem i zadaniami. To może prowadzić do chaosu, opóźnień i stresu. Przyczyny mogą być różne, od zaburzeń uwagi po brak umiejętności organizacji. Skutecznym rozwiązaniem jest rozwijanie umiejętności planowania, korzystanie z list zadań i tworzenie struktury w codziennym życiu.

3. Ciągłe odkładanie spraw na później i trudności z rozpoczęciem pracy,
znane jako „prokrastynacja”, to tendencja do unikania rozpoczęcia pracy nad zadaniami pomimo świadomości ich ważności. To zjawisko może wynikać z lęku przed niepowodzeniem, braku motywacji lub perfekcjonizmu. Prokrastynacja prowadzi do stresu, spadku produktywności i może mieć negatywny wpływ na jakość życia. Rozwiązaniem jest tworzenie konkretnych planów działania, zwalczanie lęku przed niepowodzeniem i skupianie się na małych krokach w kierunku celów.

4. Wiele zadań rozpoczętych równocześnie, trudności z ich ukończeniem,
zwane „multitaskingiem”, może prowadzić do trudności z ich ukończeniem. To zjawisko wynika z rozproszenia uwagi, co zmniejsza efektywność. Osoba może rozpocząć wiele zadań, ale nie jest w stanie skupić się na żadnym z nich w pełni. Wynikający z tego stres i brak skoncentrowanej pracy mogą prowadzić do niezrealizowanych celów. Skutecznym rozwiązaniem jest priorytetowe wybieranie i ukańczanie zadań, zamiast rozpraszania uwagi na wiele obszarów jednocześnie.

5. Skłonność do mówienia impulsywnego,
bez filtrowania myśli, to zjawisko zwane „brakiem filtra”. Osoba z tym zachowaniem mówi wszystko, co przyjdzie jej do głowy, niezależnie od kontekstu czy właściwości chwili. To może prowadzić do nieodpowiednich, niezrozumiałych lub kontrowersyjnych wypowiedzi, co może wpłynąć na relacje społeczne i powodować kłopoty w komunikacji. Skutecznym rozwiązaniem jest praktykowanie samokontroli i świadomego monitorowania tego zachowania.

6. Częste szukanie silnych wrażeń,
to zachowanie, w którym osoba aktywnie dąży do doświadczania emocji i bodźców o dużej intensywności. Może to obejmować ryzykowne zachowania, takie jak ekstremalne sporty, nadmierne spożywanie alkoholu lub impulsywne decyzje. To zjawisko wynika z poszukiwania pobudzenia i przyjemności, ale może prowadzić do niebezpiecznych sytuacji i ryzyka zdrowotnego. Osoby z tym zachowaniem mogą potrzebować strategii zarządzania impulsywnością i szukania zdrowszych alternatyw dla silnych wrażeń.

7. Paniczny strach przed nudą,
znany również jako „boreout”, to uczucie lęku przed sytuacjami, które są postrzegane jako monotonne, nieciekawe lub pozbawione wyzwań. Osoby doświadczające tego zjawiska często odczuwają frustrację i niezadowolenie z rutynowych zajęć, co może prowadzić do spadku motywacji i zaangażowania w pracę lub życie codzienne. Jest to często związane z poczuciem zmarnowanego czasu i potrzebą większej stymulacji intelektualnej lub emocjonalnej. Rozwiązaniem może być poszukiwanie nowych wyzwań lub zainteresowań, które przeciwdziałają uczuciu nudy.

8. Łatwe rozpraszanie się, trudności ze skupieniem uwagi, skłonność do „wyłączania się” w środku lektury czy rozmowy. Często połączone z okresową zdolnością do wzmożonej koncentracji.
Osoby z ADHD mogą łatwo rozpraszać się, zwłaszcza podczas zadań wymagających skupienia, co prowadzi do „wyłączania się” w trakcie lektury lub rozmowy. Jednak czasami mogą wykazywać zdolność do intensywnej koncentracji w sytuacjach, które ich zainteresują. To zjawisko jest wynikiem neurobiologicznych czynników i może wymagać terapii i wsparcia psychologicznego.

9. Kreatywność, intuicja, wysoka inteligencja,
to cechy związane z wyjątkowymi zdolnościami umysłowymi. Kreatywność oznacza zdolność do tworzenia nowych pomysłów i rozwiązań. Intuicja to szybkie, nielogiczne rozumowanie oparte na instynkcie lub doświadczeniu. Wysoka inteligencja obejmuje zdolność do rozumienia złożonych koncepcji i radzenia sobie z trudnymi problemami. Te cechy mogą występować razem lub osobno, przyczyniając się do osiągnięć i innowacyjności w wielu dziedzinach życia.

10. Trudności z trzymaniem się wyznaczonych planów i z przestrzeganiem „właściwych” procedur,
to objawy zaburzenia zwanego „dyskalkulią”. Osoby z tym zjawiskiem mają trudności w matematyce, w tym z rozumieniem i stosowaniem reguł oraz utrzymaniem porządku w obliczeniach. Mogą też mieć problemy z organizacją zadań i trudności w przestrzeganiu określonych kroków. To zjawisko wynika z pewnych deficytów w przetwarzaniu informacji matematycznych i może wymagać specjalistycznej pomocy edukacyjnej.

11. Brak cierpliwości, mała odporność na frustrację,
to cechy charakteryzujące osobę o niskiej tolerancji do opóźnień lub trudności. Osoby z tymi cechami mogą odczuwać silne emocje, gdy nie uzyskują natychmiastowych rezultatów lub napotykają na trudności. To zjawisko może wpływać na podejmowanie pochopnych decyzji i wywoływać stres. Rozwijanie cierpliwości i umiejętności radzenia sobie z frustracją może pomóc w lepszym zarządzaniu emocjami i podejmowaniu mądrych decyzji.

12. Impulsywność,
to tendencja do działania bez zastanowienia, zarówno werbalnie, jak i w działaniu. Objawia się m.in. kompulsywnym wydawaniem pieniędzy, nagłymi zmianami planów lub impulsywnym snuciem nowych, często nieprzemyślanych pomysłów, takich jak zmiana kariery. To zjawisko wynika z braku kontroli impulsów i może prowadzić do problemów finansowych lub zawodowych. Osoby z impulsywnością mogą korzystać z terapii behawioralnej lub strategii samoregulacji, aby lepiej zarządzać tym zachowaniem.

13. Skłonność do niepotrzebnego i ciągłego zamartwiania się, oczekiwania rzeczy budzących niepokój, występująca zamiennie z nieuwagą lub lekceważeniem rzeczywistych niebezpieczeństw.
Skłonność do nadmiernego i ciągłego martwienia się, oczekiwania rzeczy budzących niepokój, często występująca z naprzemiennymi okresami braku skupienia lub lekceważenia realnych zagrożeń, jest typowym objawem zaburzenia lękowego, takiego jak zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne lub ogólna niepokojem. Osoby z tym zjawiskiem często miewają myśli lękowe, które są trudne do kontrolowania, i reagują na niepewność nadmiernym stresem. Terapia i techniki radzenia sobie z lękiem mogą pomóc w zarządzaniu tym zachowaniem.

14. Poczucie niepewności, szczególnie gdy chory nie jest niczym zaabsorbowany,
to stan, w którym osoba doświadcza braku pewności lub przewidywalności w swoim życiu. To może obejmować obawy o przyszłość, niepewność co do decyzji, lub strach przed nieznanym. To uczucie może prowadzić do stresu, lęku i trudności w podejmowaniu decyzji. Poczucie niepewności jest naturalnym elementem ludzkiego życia, ale nadmierne obawy mogą być szkodliwe. Rozwijanie umiejętności radzenia sobie z niepewnością i kontrolowania lęku może pomóc w osiągnięciu większej równowagi emocjonalnej.

15. Zmiany nastroju,
szczególnie gdy osoba nie jest zajęta lub zaabsorbowana żadną aktywnością, wynikają z niestabilności emocjonalnej. To oznacza, że osoba może przechodzić od jednego nastroju do drugiego, często bez widocznego powodu. To może być wynikiem różnych czynników, takich jak stres, zmęczenie, czy też zaburzenia emocjonalne. Skutkiem tych zmian mogą być wahania nastroju, od euforii do smutku lub złości, co wpływa na ogólną jakość życia. Terapia psychologiczna może pomóc w zrozumieniu i zarządzaniu tymi zmianami.

16. Pobudzenie,
to stan, w którym organizm reaguje na bodźce lub sytuacje zwiększając aktywność i czujność. W takim stanie nasza reakcja na otoczenie staje się intensywniejsza, co może objawiać się wzrostem rytmu serca, napięciem mięśni i wzmożoną uwagą. Pobudzenie może być wynikiem stresu, ekscytacji lub innych czynników i może wpływać zarówno na naszą psychikę, jak i fizyczne samopoczucie.

17. Skłonność do uzależnień,
to tendencja do tracenia kontroli nad używaniem substancji lub zachowań, pomimo negatywnych konsekwencji. To zjawisko może obejmować alkohol, narkotyki, hazard, jedzenie lub inne działania. Uzależnienie często wynika z fizycznego i psychicznego przymusu, który prowadzi do obniżenia jakości życia i zdrowia. Osoby z tą skłonnością mogą potrzebować wsparcia terapeutycznego i psychologicznego, aby przezwyciężyć uzależnienie i odzyskać kontrolę nad swoim życiem.

18. Ciągłe problemy z poczuciem własnej wartości,
to stan, w którym osoba ma trudności w akceptowaniu i docenianiu siebie. Osoby z tym zjawiskiem często odczuwają niską samoocenę, wątpliwości co do swoich umiejętności i poczucie, że nie są wystarczająco wartościowe. To może prowadzić do problemów emocjonalnych, takich jak depresja i lęk, oraz wpływać na relacje interpersonalne. Terapia psychologiczna i praca nad budowaniem pozytywnego obrazu siebie mogą pomóc w rozwiązaniu tych problemów.

19. Nieprawidłowy ogląd samego siebie,
to stan, w którym osoba postrzega siebie w sposób niezgodny z rzeczywistością. To może objawiać się przesadzaniem swoich wad lub zalet, niedocenianiem własnych osiągnięć lub nadmiernym krytykowaniem siebie. Ten nieprawidłowy obraz siebie może prowadzić do problemów z samooceną i wpływać na zachowanie oraz relacje z innymi. To zjawisko jest często związane z niską pewnością siebie i może wymagać wsparcia terapeutycznego w celu bardziej realistycznego postrzegania samego siebie.

20. Przypadki ADHD (Zespół nadpobudliwości psychoruchowej), choroby afektywnej dwubiegunowej (bipolarny) lub depresji w rodzinie,
sugerują genetyczne skłonności do tych zaburzeń psychicznych. Czynniki genetyczne mogą wpływać na predyspozycję do tych chorób, ale środowisko także odgrywa rolę. W rodzinach z takimi przypadkami istnieje większe ryzyko wystąpienia tych zaburzeń u innych członków rodziny. Świadomość dziedziczenia genetycznego może pomóc w diagnozie i zarządzaniu tymi schorzeniami.

Podobne wpisy

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *